Ρυθμίσεις Αυθαιρέτων
Ο νόμος 4495/2017 δίνει τη δυνατότητα σε ιδιοκτήτες ακινήτων για τακτοποίηση αυθαιρέτων τμημάτων του νόμιμου ακινήτου τους αλλά και για την εξ’ ολοκλήρου τακτοποίηση αυθαίρετου (άνευ αδείας) ακινήτου τους.
Η ρύθμιση του ακινήτου σας (τακτοποίηση αυθαιρέτων) είναι απαραίτητη στις παρακάτω περιπτώσεις:
1. Μεταβίβαση Ακινήτου
Κάθε πώληση ή μεταβίβαση του ακινήτου σας προϋποθέτει την έκδοση Πιστοποιητικού Πληρότητας Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου (ΗΤΚ). Αυτό δεν μπορεί να εκδοθεί εάν υπάρχουν αυθαιρεσίες που δεν έχουν ρυθμιστεί.
2. Συμμετοχή σε Επιδοτούμενα Προγράμματα
Η νομιμοποίηση είναι υποχρεωτική για την ένταξη σε προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης ή ανακαίνισης, όπως:
- "Εξοικονομώ 2025" και το αναμενόμενο "Εξοικονομώ 2026".
- "Ανακαινίζω - Νοικιάζω". Χωρίς ρύθμιση, η αίτηση απορρίπτεται αυτόματα κατά τον έλεγχο νομιμότητας.
3. Έκδοση Οικοδομικών Αδειών και Αδειών Λειτουργίας
Για να εκδοθεί νέα οικοδομική άδεια ή άδεια λειτουργίας επιχείρησης σε ένα υφιστάμενο κτίριο, πρέπει πρώτα να έχει τακτοποιηθεί το σύνολο των αυθαιρεσιών του.
4. Σύνδεση με Δίκτυα Κοινής Ωφέλειας
Η ηλεκτροδότηση ή η σύνδεση με το δίκτυο ύδρευσης απαιτεί βεβαίωση μηχανικού περί μη ύπαρξης αυθαιρεσιών ή την ολοκλήρωση της τακτοποίησής τους.
Κατηγορίες Αυθαιρέτων
Οι αυθαίρετες κατασκευές χωρίζονται σε 5 βασικές κατηγορίες σύμφωνα με τον Ν. 4495/2017, ανάλογα με τη σοβαρότητα της παράβασης και τον χρόνο κατασκευής τους.
Κατηγορία 1: αυθαίρετα Πριν από το 1975
- Περιγραφή: Αυθαίρετες κατασκευές που ολοκληρώθηκαν πριν από τις 9 Ιουνίου 1975.
- Ρύθμιση: Νομιμοποιούνται οριστικά με την καταβολή παραβόλου 250€, χωρίς επιπλέον πρόστιμο.
Κατηγορία 2: Αυθαίρετα από 1975 – 1982
- Περιγραφή: Κατασκευές που ολοκληρώθηκαν πριν από την 1η Ιανουαρίου 1983.
- Ρύθμιση: Νομιμοποιούνται οριστικά με την καταβολή παραβόλου και ειδικού προστίμου (υπολογίζεται βάσει μεγέθους και τιμής ζώνης).
Κατηγορία 3: Μικρές πολεοδομικές παραβάσεις
- Περιγραφή: Παραβάσεις όπως αλλαγή στις διαστάσεις των ανοιγμάτων (παράθυρα), κατασκευή πέργκολας, αποθήκες έως 15 τ.μ., ή μικρές αποκλίσεις στα περιγράμματα του κτιρίου.
- Ρύθμιση: Νομιμοποιούνται οριστικά με σταθερό πρόστιμο 250€ ανά παράβαση.
Κατηγορία 4: Αυθαιρεσίες μετά το 1983
- Περιγραφή: Αυθαίρετα που χτίστηκαν μετά το 1983 και έχουν υπέρβαση δόμησης/κάλυψης έως 40% (ή έως 20% στο ύψος) σε σχέση με την άδεια.
- Ρύθμιση: Αναστέλλεται η κατεδάφιση για 30 έτη με την καταβολή παραβόλου και ειδικού προστίμου (υπολογίζεται βάσει μεγέθους και τιμής ζώνης).
Κατηγορία 5: Μεγάλες αυθαιρεσίες
- Περιγραφή: Κτίρια χωρίς καθόλου οικοδομική άδεια ή με υπερβάσεις άνω του 40% στη δόμηση/κάλυψη.
- Η πλατφόρμα υπαγωγής για την Κατηγορία 5 παραμένει κλειστή για το ευρύ κοινό.
- Εξαιρέσεις: Δικαίωμα υπαγωγής έχουν μόνο ακίνητα που προέρχονται από πλειστηριασμούς, κληρονομιές (υπό όρους) ή βρίσκονται σε περιοχές που κηρύχθηκαν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.